Le cinéaste suédois Ingmar Bergman, un des derniers géants du cinéma mondial, est mort lundi à l’âge de 89 ans dans sa maison sur l’île suédoise de Faarö (Gotland) où il a tourné plusieurs de ses chefs-d’oeuvre.
Sa mort est survenue “calmement et doucement”, a annoncé lundi sa fille Eva Bergman à l’agence de presse suédoise TT.
Selon le plus important journal suédois, Dagens Nyheter, Bergman est décédé lundi matin vers 07H00 (05H00 GMT).
Né le 14 juillet 1918 à Uppsala, au nord de Stockholm, Ingmar Bergman a réalisé au fil de sa longue carrière plus de quarante films, dont “Cris et chuchotements” (1972), “Scènes de la vie conjugale” (1974), “Sonate d’automne” (1978) ou encore son oeuvre-testament “Fanny et Alexandre” (1982).
Les obsèques se tiendront en présence de ses amis et de sa famille à une date non encore précisée, selon TT.
Les rumeurs sur la santé déclinante du cinéaste étaient persistantes depuis plusieurs mois. En octobre, il avait subi une opération de la hanche dont il ne s’était jamais remis.
Il vivait seul et retiré du monde, le plus souvent dans son île de Faarö (l’île aux moutons), inconsolable de la mort de sa dernière femme Ingrid von Rosen, en 1995.
“Faarö était mon amour secret”, écrit-il dans son autobiographie Laterna Magica, en parlant du coup de foudre qu’il eut dans les années 60 pour cette île plate où ciel et mer se mêlent.
Il y fit construire la maison où il est mort, un studio où il tourna notammment “Comme dans un miroir” et “Le silence”.
Outre son oeuvre cinématographique, Bergman aura été toute sa vie un homme de théâtre et a monté de nombreuses pièces, notamment celles de son idole de jeunesse, August Strindberg.
Sa carrière a débuté par le théâtre dans les années 40 avec un stage de mise en scène à l’Opéra de Stockholm. Puis il sera engagé en 1960 comme metteur en scène du prestigieux Dramaten, le théâtre royal d’art dramatique.
En 1945, il décide que le seul moyen moderne de s’exprimer est le cinéma: “Faire des films est pour moi un instinct, un besoin comme celui de manger, de boire ou d’aimer”, déclare-t-il.
Sa carrière cinématographique couvrira toute la seconde moitié du 20ème siècle, contemporain notamment de Federico Fellini, Luis Buñuel ou Akira Kurosawa. Grand cinéphile, il aimait le cinéma américain des années 40 et aussi les films français des années 30 et 40.
Son oeuvre a marqué plusieurs générations de cinéphiles et de cinéastes. L’américain Woody Allen lui voue un véritable culte.
En 1955, Bergman connaît son premier succès international avec “Sourires d’une nuit d’été”, une comédie grinçante. A partir de la fin des années 50, ses films deviendront de plus en plus noirs sur des couples en crise, des êtres déchirés par un Dieu absent.
Cinéaste des femmes, il donnera leurs plus beaux rôles à des actrices comme Maj Britt Nilsson, Harriett Andersson, Eva Dahlbeck, Ulla Jacobsson et Liv Ullmann. Il aura des aventures amoureuses avec plusieurs de ses actrices et il se mariera 5 fois et aura 9 enfants en reconnaissant qu’il n’avait pas la fibre très paternelle.
Longtemps boudé en Suède, ce n’est que récemment qu’il a été reconnu comme un grand maître du cinéma chez lui. Un prix Bergman est désormais accordé aux jeunes talents du cinéma lors des équivalents des Oscars suédois.
Aujourd’hui Bergman est mort adulé dans son pays. “Aucun autre artiste suédois, dans quelque discipline que ce soit, n’a atteint la même reconnaissance et le même succès”, a déclaré lundi l’ancienne directrice de la cinémathèque suédoise, Aase Kleveland.
Source: France 24
Filmographie en tant que réalisateur:
- Saraband (2003) (TV)
… aka Saraband (Finland)
… aka Sarabanda (Italy)
… aka Sarabande (Germany) - Bildmakarna (2000) (TV)
- Larmar och gör sig till (1997) (TV)
… aka Dabei: Ein Clown (Germany)
… aka I klovnens nærvær (Norway)
… aka In the Presence of a Clown
… aka Vanità e affanni (Italy) - Sista skriket (1995) (TV)
… aka The Last Gasp - Backanterna (1993) (TV)
- Markisinnan de Sade (1992) (TV)
- Två saliga, De (1986) (TV)
- Dokument Fanny och Alexander (1986)
… aka Document Fanny and Alexander
… aka The Making of ‘Fanny and Alexander’ (USA: video title) - Efter repetitionen (1984) (TV)
… aka After the Rehearsal (USA) - Karins ansikte (1984)
… aka Karin’s Face - Hustruskolan (1983) (TV)
- Fanny och Alexander (1982)
… aka Fanny and Alexander (USA)
… aka Fanny et Alexandre (France)
… aka Fanny und Alexander (West Germany) - Aus dem Leben der Marionetten (1980)
… aka From the Life of the Marionettes - Fårö-dokument 1979 (1979) (TV)
… aka Faro Document 1979 - Höstsonaten (1978)
… aka Autumn Sonata (USA)
… aka Herbstsonate (West Germany)
… aka Sonate d’automne (France) - The Serpent’s Egg (1977)
… aka Schlangenei, Das (West Germany) - Ansikte mot ansikte (1976)
… aka Face to Face (USA) - Trollflöjten (1975) (TV) (uncredited)
… aka The Magic Flute (Europe: English title) (USA) - Misantropen (1974) (TV)
… aka The Misanthrope (International: English title) - Scener ur ett äktenskap (1973)
… aka Scenes from a Marriage (USA) - Viskningar och rop (1972)
… aka Cries and Whispers (USA) - Beröringen (1971)
… aka The Touch (USA) - Fårödokument 1969 (1970) (TV)
… aka Faro Document - Passion, En (1969)
… aka A Passion (UK)
… aka The Passion of Anna (USA) - Riten (1969) (TV)
… aka The Rite
… aka The Ritual - Skammen (1968)
… aka Shame (USA) - Vargtimmen (1968)
… aka Hour of the Wolf (USA) - Stimulantia (1967) (segment “Daniel”)
- Persona (1966)
… aka Persona (USA) - Don Juan (1965) (TV)
- För att inte tala om alla dessa kvinnor (1964)
… aka All These Women (USA)
… aka Now About These Women (International: English title) - Tystnaden (1963)
… aka The Silence (USA) - Drömspel, Ett (1963) (TV)
… aka A Dream Play (International: English title) - Nattvardsgästerna (1962)
… aka Winter Light (USA) - Såsom i en spegel (1961)
… aka Through a Glass Darkly (USA) - Djävulens öga (1960)
… aka The Devil’s Eye (USA) - Jungfrukällan (1960)
… aka The Virgin Spring - Oväder (1960) (TV)
… aka Storm Weather (International: English title)
… aka The Storm (International: English title) - Ansiktet (1958)
… aka The Face (UK)
… aka The Magician (USA) - Rabies (1958) (TV)
- Nära livet (1958)
… aka Brink of Life (USA)
… aka So Close to Life (UK) - Venetianskan (1958) (TV)
… aka The Venetian (International: English title) - Smultronstället (1957)
… aka Wild Strawberries (UK) (USA) - Herr Sleeman kommer (1957) (TV)
… aka Mr. Sleeman Is Coming (International: English title) - Sjunde inseglet, Det (1957)
… aka The Seventh Seal (USA) - Bakomfilm smultronstället (1957)
- Sommarnattens leende (1955)
… aka Smiles of a Summer Night (USA) - Kvinnodröm (1955)
… aka Dreams
… aka Journey Into Autumn (UK) - Lektion i kärlek, En (1954)
… aka A Lesson in Love (USA) - Gycklarnas afton (1953)
… aka Sawdust and Tinsel (UK)
… aka Sunset of a Clown
… aka The Naked Night (USA) - Sommaren med Monika (1953)
… aka Monika, the Story of a Bad Girl (USA)
… aka Summer with Monika - Kvinnors väntan (1952)
… aka Secrets of Women
… aka Waiting Women - Sommarlek (1951)
… aka Illicit Interlude (USA)
… aka Summer Interlude (UK)
… aka Summerplay (International: English title) - Sånt händer inte här (1950)
… aka High Tension
… aka This Can’t Happen Here - Till glädje (1950)
… aka To Joy - Törst (1949)
… aka Thirst (USA)
… aka Three Strange Loves - Fängelse (1949)
… aka Prison
… aka The Devil’s Wanton (USA) - Hamnstad (1948)
… aka Port of Call (USA) - Musik i mörker (1948)
… aka Music Is My Future
… aka Music in Darkness
… aka Night Is My Future (USA) - Skepp till India land (1947)
… aka A Ship Bound for India
… aka A Ship to India
… aka Frustration
… aka The Land of Desire - Det regnar på vår kärlek (1946)
… aka It Rains on Our Love
… aka Man with an Umbrella (UK) - Kris (1946)
… aka Crisis (UK) (USA)
Source: IMDB